André Previn

André Previn
Ilustracja
André Previn (1973)
Imię i nazwisko

Andreas Ludwig Priwin

Data i miejsce urodzenia

6 kwietnia 1929
Berlin

Data i miejsce śmierci

28 lutego 2019
Nowy Jork

Instrumenty

fortepian

Gatunki

muzyka poważna, jazz, pop

Zawód

muzyk (dyrygent, pianista, kompozytor)

Wydawnictwo

RCA, Columbia, Decca, EMI, Deutsche Grammophon, Telarc

Powiązania

Houston Symphony,
London Symphony Orchestra,
Pittsburgh Symphony Orchestra,
Royal Philharmonic Orchestra,
Los Angeles Philharmonic

Odznaczenia
Krzyż Komandorski I Klasy Odznaki Honorowej za Zasługi Krzyż Oficerski za Naukę i Sztukę (Austria) Krzyż Wielkiego Oficera Orderu Zasługi RFN Kawaler Komandor Orderu Imperium Brytyjskiego od 1936 (cywilny)
Strona internetowa

André Previn, właśc. Andreas Ludwig Priwin (ur. 6 kwietnia 1929 w Berlinie[1], zm. 28 lutego 2019 w Nowym Jorku[2]) – amerykański dyrygent, pianista i kompozytor pochodzenia niemiecko-żydowskiego.

Życiorys

Studiował w konserwatoriach w Berlinie i Paryżu. W 1939 wyjechał do Stanów Zjednoczonych. W 1948 został zaangażowany przez wytwórnię Metro-Goldwyn-Mayer na stanowisko kompozytora i kierownika orkiestr nagrywających muzykę do filmów.

Karierę rozpoczął jako pianista jazzowy oraz kompozytor muzyki filmowej. Do 1962 wydał ponad dziesięć jazzowych albumów (w tym np. King Size!). Od 1960 skoncentrował się na dyrygenturze i pianistyce, sięgając po repertuar klasyczny. Dyrygował najlepszymi orkiestrami symfonicznymi świata, m.in. Boston Symphony Orchestra, New York Philharmonic, Wiener Philharmoniker, Houston Symphony, Pittsburgh Symphony Orchestra, Los Angeles Philharmonic, London Symphony Orchestra.

Komponował utwory orkiestrowe, pieśni, musicale. Stworzył muzykę do kilkudziesięciu filmów. Otrzymał 4 Oscary za ścieżki dźwiękowe do obrazów: Gigi (1958), Porgy i Bess (1959), Słodka Irma (1963) i My Fair Lady (1964). Na początku lat 80. wrócił na krótki czas do muzyki jazzowej, komponując utwory i nagrywając dwie płyty wraz ze skrzypkiem Itzhakiem Perlmanem i jazzową sekcją rytmiczną. Były to albumy: A Different Kind of Blues (1980) i It’s a Breeze (1981).

W 1998 zdobył Grand Prix du Disque za nagranie swojej opery, Tramwaj zwany pożądaniem, na podstawie sztuki Tennessee Williamsa.

W 1966 królowa Elżbieta II nadała mu godność Honorowego Rycerza Komandora Orderu Imperium Brytyjskiego.

Życie prywatne

Małżeństwa Previna
  • z Betty Bennet – wokalistką jazzową (1952–1957)
  • z Dory Langan Previn – poetką, autorką tekstów, piosenkarką (1959–1970)
  • z Mią Farrow – aktorką (1970–1979; mieli sześcioro dzieci, w tym troje adoptowanych)
  • z Heather Hales (1982–2002)[3]
  • z Anne-Sophie Mutter – skrzypaczką (2002–2006)

Przypisy

  1. allmusic – André Previn Biography
  2. James Barron: André Previn, Whose Music Knew No Boundaries, Dies at 89 (ang.). nytimes.com, 28 lutego 2019. [dostęp 2019-02-28]. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-02-28)].
  3. „New York Times” - André Previn Weds (ang.) [dostęp 2010-04-18]

Bibliografia

  • Dionizy Piątkowski, Jazz, Poznań: Atena, 2005, ISBN 83-85414-90-8
  • Roman Waschko, Przewodnik Iskier: Muzyka jazzowa i rozrywkowa, Warszawa 1970

Linki zewnętrzne

Media użyte na tej stronie

AUT Oesterreichisches Ehrenkreuz fuer Wissenschaft und Kunst 1-Klasse BAR.svg
Baretka: Austriacki Krzyż Honorowy I Klasy za Naukę i Sztukę – Austria.
Order BritEmp (civil) rib.PNG
Baretka Orderu Imperium Brytyjskiego (cywilnego; od 1936).
GER Bundesverdienstkreuz 5 GrVK Stern.svg
Baretka: Order Zasługi RFN – Wielki Krzyż Zasługi z Gwiazdą.
AUT Honour for Services to the Republic of Austria - 6th Class BAR.png
Baretka Odznaki Honorowej za Zasługi dla Republiki Austrii 6. Klasy
André Previn.jpg
Autor: Bert Verhoeff / Anefo, Licencja: CC BY-SA 3.0 nl
Dirigent André Previn op vliegveld Zestienhoven
  • 26 oktober 1973