Biathlon

Biathlon
Ilustracja
Charakterystyka
Rodzaj sportusport zimowy
Popularność
Dyscyplina olimpijskaod 1960

Biathlon, biatlon, dwubój zimowy, bieg patrolowy (łac. bi – dwu, gr. áthlon – zawody, nagroda) – zimowa dyscyplina sportu, łącząca biegi narciarskie ze strzelectwem. Polega na biegu na określonym dystansie (zwykle od 7,5 do 20 km), w czasie którego zawodnicy 2 lub 4 razy zajmują stanowiska na strzelnicy, przyjmując postawę stojącą lub leżącą, oddając za każdym razem po 5 strzałów. Rozgrywany jest również biathlon letni.

Biathlon jest popularną dyscypliną w Niemczech, Rosji, Włoszech, Francji i części Skandynawii.

Historia

Początki biathlonu można wiązać z ćwiczeniami norweskich żołnierzy. Pierwsze zawody w biathlonie zostały rozegrane w 1767, kiedy współzawodniczyły ze sobą kompanie norweskich pograniczników. Stopniowo sport ten stawał się coraz bardziej popularny w całej Skandynawii.

Biathlon został zademonstrowany po raz pierwszy podczas Zimowych Igrzysk Olimpijskich w 1924. Odbywały się wtedy pod nazwą „bieg patrolowy”. Pojawił się też jako dyscyplina pokazowa podczas kolejnych Igrzysk w 1928, 1936 i 1948. Nie został uznany za dyscyplinę olimpijską z racji niewielkiej liczby państw, które wystawiały swoich biathlonistów. W 1958 odbyły się pierwsze mistrzostwa świata w biathlonie, a dwa lata później biathlon pojawił się też na Zimowych Igrzyskach Olimpijskich.

Ciałem zarządzającym biathlonem jest Międzynarodowa Unia Biathlonu (International Biathlon Union, IBU), która oficjalnie powstała w 1998, kiedy to wydzieliła się z powstałej w 1948 Międzynarodowej Unii Pięcioboju Nowoczesnego i Biathlonu (Union Internationale de Pentathlon Moderne et Biathlon, UIPMB).

Modyfikacją biathlonu jest biathlon czołgowy.

Mistrzowie

Zasady

Bieg narciarski

W biegu narciarskim w biathlonie dozwolone są wszystkie techniki narciarskie. Zawodnicy wyposażeni są jedynie w narty, których długość nie może być mniejsza niż wzrost zawodnika pomniejszony o 4 cm, oraz kijki.

Strzelanie

Andrea Nahrgang przygotowująca się do strzelania

Karabinek o minimalnej masie 3,5 kg wraz z amunicją musi znajdować się podczas całego biegu na plecach zawodnika. Używane są karabinki kalibru 5,6 mm. Muszą być ładowane ręcznie przez zawodników, nie można używać broni samoczynnej lub samopowtarzalnej.

Cele na strzelnicy znajdują się w odległości 50 m. Przy każdym strzelaniu zawodnik musi trafić w 5 krążków o średnicy 45 mm w pozycji leżącej lub 115 mm w pozycji stojącej. Tarcza strzelnicza wyposażona jest w specjalny mechanizm, który automatycznie zasłania trafiony cel białym krążkiem. Dzięki temu biatloniści są na bieżąco informowani co do skuteczności na strzelnicy.

Konkurencje

Bieg indywidualny

Bieg indywidualny (IN = individual) na 20 km mężczyzn i 15 km kobiet jest najstarszą biatlonową konkurencją. Zawodnicy oddają po 4 rundy strzałów, po dwa razy w każdej pozycji. Za każdy nietrafiony cel dodawana jest minuta kary. Podobnie jak w biegu sprinterskim zawodnicy startują w odstępach czasowych.

Bieg sprinterski

Bieg sprinterski (SP = sprint) w biathlonie rozgrywany jest na dystansie 10 km dla mężczyzn lub 7,5 km dla kobiet. Zawodnicy pojawiają się dwa razy na strzelnicy, gdzie oddają po 5 strzałów, raz w pozycji leżącej, raz w pozycji stojącej. Za każdy błąd muszą pokonać dodatkowe 150 m rundy karnej. Zawodnicy wypuszczani są do biegu w odstępach czasowych, zazwyczaj co 30 sekund. Gdy zawodnik nie trafi do celu i nie przejedzie za to rundy karnej zostają mu doliczone 2 minuty kary. Jest jedną z najczęściej rozgrywanych konkurencji biathlonowych.

Bieg pościgowy

W biegu pościgowym (PU = pursuit) biathloniści startują zgodnie z różnicami czasowymi uzyskanymi we wcześniejszym wyścigu, najczęściej sprintu. Tym samym, zawodnik, który pierwszy przekroczy linię mety jest zwycięzcą tego biegu. Bieg pościgowy rozgrywany jest na dystansie 12,5 km dla mężczyzn i 10 km dla kobiet, każdy zawodnik wykonuje 4 strzelania (2 leżąc, 2 stojąc), a każdy błąd karany jest dodatkową rundą o długości 150 m.

Bieg ze startu wspólnego

W biegu ze startu wspólnego (MS = mass start) wszyscy zawodnicy startują w tym samym czasie, co ogranicza liczbę zawodników, by uniknąć tłoku na strzelnicy. Bieg ten rozgrywany jest na dystansie 15 km dla mężczyzn i 12,5 km dla kobiet, każdy zawodnik wykonuje 4 strzelania (2 leżąc, 2 stojąc), za każdy błąd zawodnik musi pokonać karną rundę o długości 150 m. Podczas zawodów Pucharu Świata w biegu masowym startuje pierwsza trzydziestka klasyfikacji generalnej.

Bieg sztafetowy

W sztafecie (RL = relay) startuje po czterech zawodników, z których każdy pokonuje 7,5 km (dla mężczyzn) i 6 km (dla kobiet) i oddaje dwie serie strzałów na strzelnicy, po jednej w każdej pozycji. Na każde pięć celów na strzelnicy zawodnik może wykorzystać aż 8 nabojów, z tym, że 3 ostatnie może doładować pojedynczo na strzelnicy. Dopiero jeżeli mimo użycia wszystkich nabojów pozostały nietrafione krążki, zawodnik musi wykonać karną rundę o długości 150 m za każdy błąd. Wszyscy zawodnicy z pierwszej zmiany startują w tym samym czasie. By dokonać ważnej zmiany zawodnik jednej zmiany musi dotknąć zawodnika kolejnej zmiany.

Sztafeta mieszana

(c) Mil.ru, CC BY 4.0
Soczi 2017 - sztafeta mieszana Austrii (1 m.)

W sztafecie mieszanej startuje po czterech zawodników (dwóch mężczyzn i dwie kobiety). Pierwsza zmiana (kobiety) startują tak jak w biegu ze startu wspólnego. Drugą zmianę również wykonują kobiety. Każda przebiega po 6 km. Następnie biegną mężczyźni, przebiegają po 7,5 km. Najpierw oddają strzał na leżąco, a potem na stojąco. System strzelania (kary) u kobiet i mężczyzn taki jak w sztafetach.

Pojedyncza sztafeta mieszana

Analogicznie do sztafety mieszanej w konkurencji startują przedstawiciele obu płci. Jednakże w pojedynczej sztafecie mieszanej startuje po jednym zawodniku oraz zawodniczce. Łącznie kobieta przebiega 6 km zaś mężczyzna 7,5 km. Najpierw kobieta wykonuje dwie rundy po 1,5 km. Po każdej z nich odbywa się strzelanie, najpierw w pozycji leżącej później stojąc. Po drugim pobycie na strzelnicy i ewentualnym przebiegnięciu karnej/nych rund (75 m) odbywa się zmiana i na trasę wyrusza mężczyzna, który ma do przebiegnięcia taki sam dystans jak kobieta. Po drugim strzelaniu mężczyzny odbywa się zmiana i ta sama kobieta, która biegła na początku, ponownie wyrusza na trasę. Podobnie jak przy pierwszej zmianie po dwóch pobytach na strzelnicy odbywa się zmiana i startuje ponownie mężczyzna, biegnący już wcześniej. Jednakże w przypadku drugiego startu, mężczyzna po drugim strzelaniu przebiega jeszcze jedną rundę biegową o długości 1,5 km[1].

Bieg IndywidualnySprintBieg PościgowyBieg MasowySztafetaSztafeta mieszanaPojedyncza sztafeta mieszana
Mężczyźni20 km10 km12,5 km15 km4 × 7,5 km2 × 7,5 km +
2 × 6 km
6 km + 7,5 km
Kobiety15 km7,5 km10 km12,5 km4 × 6 km
Juniorzy15 km10 km12,5 km12,5 km4 × 7,5 km2 × 7,5 km +
2 × 6 km
6 km + 7,5 km
Juniorki12,5 km7,5 km10 km10 km4 × 6 km
Juniorzy młodsi12,5 km7,5 km10 km10 km3 × 7,5 km2 × 7,5 km +
2 × 6 km
6 km + 7,5 km
Juniorki młodsze10 km6 km7,5 km7,5 km3 × 6 km
Startco 30 sekundco 30 sekundwedług kolejności sprintuwspólnywspólnywspólnywspólny
Strzelanieleżące, stojące, leżące, stojąceleżące, stojąceleżące, leżące, stojące, stojąceleżące, leżące, stojące, stojącekażdy zawodnik leżące-stojącekażdy zawodnik leżące-stojącekażdy zawodnik leżące-stojące
Kary za niecelne strzelaniekarna minutakarna runda (150 m)karna runda (150 m)karna runda (150 m)doładowania (3) lub karna rundadoładowania (3) lub karna rundadoładowania (3) lub runda karna
-Premiera1978/791978/791996/971998/991978/792004/052014/15
-Premiera195819741997199919662005 oraz 20072019
Premiera Olimpijska196019802002200619682014-

Polskie kluby biathlonowe

Polskie kluby biathlonowe zrzeszone są w Polskim Związku Biathlonu[2]:

NAZWA KLUBUNUMER LICENCJI
BKS WP Kościelisko10/2007
BLKS Żywiec5/2007
IKN GÓRNIK Iwonicz-Zdrój11/2007
KKS Neptun45/2016
KS AZS AWF Katowice1/2007
KS AZS AWF Wrocław4/2007
KS Ryfama Rybnik3/2007
KS SKI TEAM Wodzisław Śląski49/2016
MKS Duszniki Zdrój8/2007
MKS Karkonosze Jelenia Góra7/2007
MUKN Pod Stróżą50/2017
PKO Harpagan Gdańsk36/2007
TG Sokół25/2007
UKN Melafir Czarny Bór12/2007
UKS Biathlon Chorzów22/2007
UKS Ciche35/2007
UKS G-8 Bielany13/2007
UKS Gromik Gdynia37/2007
UKS Kamieńczyk15/2007
UKS Kłodne przy SP w Kłodnem51/2018
UKS Krokus Piechowice19/2007
UKS Lider Katowice2/2007
UKS Mieroszów31/2007
UKS Muflon Duszniki-Zdrój23/2007
UKS Olimpijczyk Sosnówka40/2007
UKS Olimpik44/2016
UKS Orka Gdynia32/2007
UKS Ósemka53/2021
UKS Partyzant Lubatowa52/2019
UKS Sokołowsko26/2007
UKS Sołtysianie21/2007
UKS Strzał Wodzisław Śląski14/2007
UKS Szczytnik41/2007
UKS Szklarska Poręba16/2007
ULKS Muflon Bielawa28/2007
ZKS Kasina Wielka43/2007

Znane centra biathlonowe

Gry komputerowe o tematyce biathlonowej

  • Biathlon 2003
  • Biathlon 2004
  • Biathlon 2005
  • Biathlon 2006: Go for Gold
  • Biathlon Champion 2007
  • RTL Biathlon 2007
  • RTL Biathlon 2008
  • RTL Biathlon 2009

Zobacz też

Przypisy

  1. Polski Związek Biathlonu www.biathlon.com.pl - oficjalny serwis / Aktualności, biathlon.com.pl [dostęp 2020-05-23] [zarchiwizowane z adresu 2016-03-13].
  2. Licencje, www.biathlon.bgtimesport.pl [dostęp 2021-04-17].

Linki zewnętrzne

Media użyte na tej stronie

Flag of Finland.svg
Flaga Finlandii
CISM2017 250217 163721-1200.jpg
(c) Mil.ru, CC BY 4.0
Команда Австрии первое место. Биатлон, смешанная эстафета. III Зимние Всемирные Военные Игры. Лыжно-биатлонный комплекс «Лаура», Сочи, Россия. 25 февраля 2017. Фото Alexander Fedorov/CISM2017Team Austria first place. Biathlon, Mixed Relay. 3rd CISM World Winter Games. Laura Cross-Country Ski&Biathlon Centre, Sochi, Russian Federation. February 25, 2017. Photo by Alexander Fedorov/CISM2017
Andrea Nahrgang 2002 Winter Olympics.jpg
U.S. Navy photo by Journalist 1st Class Preston Keres; World Class Athlete Spc. Andrea Nahrgang catches her breath as she reaches for her rifle during the women's 7.5 km sprint biathlon race at Solider Hollow during the 2002 Winter Olympic Games on Feb. 13, 2002.
Östersunds skidstadion Biathlon WC 2008.JPG
Östersunds skidstadion under skidskytte vm 2008
Biathlon Schalke.jpg
Autor: unknown, Licencja: CC-BY-SA-3.0