Igława (miasto)

Igława
Jihlava

Plac Masaryka z ratuszem i kościołem św. Ignacego
HerbFlaga
HerbFlaga
Państwo

 Czechy

Kraj

 Wysoczyna

Powiat

Igława

Prawa miejskie

1227[1]

Burmistrz

Karolína Koubová

Powierzchnia

78,85 km²

Wysokość

525 m n.p.m.

Populacja (2019)
• liczba ludności
• gęstość


51 000[1]
646,8 os./km²

Kod pocztowy

586 01

Tablice rejestracyjne

J

Podział miasta

16 dzielnic

Położenie na mapie kraju Wysoczyna
Mapa konturowa kraju Wysoczyna, w centrum znajduje się punkt z opisem „Igława”
Położenie na mapie Czech
Ziemia49°23′43″N 15°35′27″E/49,395278 15,590833
Strona internetowa
Portal Czechy

Igława (cz. Jihlava, niem. Iglau) – miasto statutarne w południowej części Republiki Czeskiej, na Wysoczyźnie Czeskomorawskiej, na pograniczu dwóch krain historycznych: Czech właściwych i Moraw, nad rzeką Igławą. Stolica kraju Wysoczyna oraz powiatu Igława.

Według danych z 1 stycznia 2016, liczba mieszkańców miasta wynosi 51 000 osób, a powierzchnia – 78,85 km².

Nazwa

Pochodzenie nazwy miasta nie jest do końca wyjaśnione – wiadomo na pewno, że pierwsza kupiecka osada wzięła swą nazwę od płynącej tutaj rzeki. Nazwę rzeki wywodzi się albo od Longobardów (Igulaha) albo od Słowian, u których jehla oznaczały ostre kamienie w korycie rzeki[2]. Mieszkający w mieście od średniowiecza Niemcy wiązali ją z niemieckim słowem Igel (nazwa niemiecka Iglau), stąd prawdopodobnie w symbolice miasta pojawił się jeż. W roku 1613 śląski regionalista i historyk Mikołaj Henel z Prudnika wymienił miejscowość w swoim dziele o geografii Śląska pt. Silesiographia podając jej łacińską nazwę: Iglavia[3].

Gospodarka

W mieście rozwinął się przemysł maszynowy, samochodowy, elektroniczny, włókienniczy, drzewny, szklarski, skórzany, spożywczy oraz hutniczy[1].

Historia

Igławę założono w pobliżu bogatych złóż rudy srebra ok. roku 1240 jako wolne miasto górnicze. Jest przez to najstarszym miastem górniczym w Czechach (ok. 50 lat starszym od Kutnej Hory). Pierwsza wzmianka o osadzie Jihlava jest jednak starsza – pochodzi z 1233 r. W XIV w. nastąpiło zahamowanie wydobycia srebra i zaczęło rozwijać się sukiennictwo. W XIX w. miasto stało się ważnym ośrodkiem przemysłowym (głównie włókiennictwo) i uzyskało połączenie kolejowe. Do 1945 r. Igława wraz z okolicą była „niemiecką wyspą językową” (Iglauer Sprachinsel). W latach 1909–1948 funkcjonowała tu niewielka sieć tramwajowa. Stolicą kraju jest od 2001 r.

Igława pełni funkcję regionalnego ośrodka administracyjnego, przemysłowego, handlowo-usługowego, akademickiego (Wyższa Szkoła Politechniczna) i kulturalnego. Obecnie główną gałąź gospodarki stanowi przemysł maszynowy (m.in. zakłady Robert Bosch GmbH i Motorpal). Swoją siedzibę mają tu kluby sportowe: piłkarski FC Vysočina Igława i hokejowy Dukla Jihlava. Miasto jest także ważnym w skali kraju węzłem drogowym i kolejowym.

Najważniejsze zabytki Igławy znajdują się w obrębie średniowiecznego Starego Miasta z Placem Masaryka o powierzchni 36 653 m², stanowiącym miejski rynek. Są to kościoły: św. Jakuba, św. Krzyża, Wniebowzięcia NMP i św. Ignacego, liczne kamienice mieszczańskie, ratusz oraz pozostałości obwarowań miejskich z Bramą Matki Boskiej. Turystom udostępniony jest labirynt podziemnych korytarzy o długości 25 km – drugi co do wielkości podziemny kompleks w Czechach. Poza Starym Miastem znajduje się m.in. cmentarz żydowski z grobowcem rodziców Gustava Mahlera. Jedną z atrakcji miasta jest też duży ogród zoologiczny.

Historycznie, Igława znajduje się na obszarze dwóch krain historycznych: Czech właściwych (część lewobrzeżna miasta) i Moraw (część prawobrzeżna, w tym Stare Miasto).

W Igławie urodzili się malarz Dominik Oesterreicher (1750–1809), protoplasta rodu Estreicherów, lekarz Josef Vincenc Melion (1813–1905) oraz historyk i genealog Ottokar Lorenz (1832–1904).

Miasta partnerskie

Zobacz też

  • Podziemia w Igławie

Przypisy

  1. a b c Igława, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2021-07-11].
  2. JIHLAVSKÝ JEŽEK MÁ STOVKY PODOB (cz.).
  3. Detlef Haberland: Die „Silesiographia” und „Breslo-Graphia” von Nicolaus Henel von Hennenfeld. Arkadiusz Cencora, Diana Codogni-Łańcucka. Wrocław: Biblioteka Uniwersytecka we Wrocławiu, 2011, s. 177. ISBN 978-83-910595-2-4.

Linki zewnętrzne

Media użyte na tej stronie

Czech Republic adm location map.svg
(c) Karte: NordNordWest, Lizenz: Creative Commons by-sa-3.0 de
Location map of the Czech Republic
CZE Kraj Wysoczyzna COA.svg
Herb Kraju Wysoczyzna
Flag of Vysocina Region.svg
Flag of Vysočina Region
Flag of Jihlava CZ.svg
Vlajka města Igława (Q183111)
Kosmo dělený list, horní pole bílé s červeným ježkem, dolní červené s českým lvem. Poměr šířky k délce listu je 2:3.
Vysocina Region.png
Autor: Afil, Licencja: CC BY-SA 3.0
Location map of Vysocina Region in the Czech Republic
Jihlava CZ main square PICT2911.jpg
(c) Ondrej.konicek z czeskiej Wikipedii, CC-BY-SA-3.0
Masaryk Square in Jihlava, Czech Republic. Eastern side of the square withh St Ignatius church in the left and city hall in the right.