Nagroda Stalinowska

Znaczek z medalem Nagrody Stalinowskiej
Nagroda Państwowa ZSRR

Nagroda Stalinowska – nagroda państwowa w ZSRR przyznawana w latach 1940–1954 obywatelom tego państwa za wybitne osiągnięcia w dziedzinie nauki, techniki, literatury i sztuki oraz nowych metod wytwarzania i konstruowania wyrobów.

Historia

Nagroda Stalinowska została ustanowiona w 1939 roku, aby uczcić 60. rocznicę urodzin Józefa Stalina[1][2]. Była przyznawana corocznie formalnie przez Komitet Nagrody Stalinowskiej, przy czym ostateczna decyzja należała do Stalina[1]. Nagrody przyznawano za osiągnięcia w roku poprzednim[2]. Pierwsza ceremonia wręczenia nagród odbyła się wiosną 1941 roku, kiedy to nagrodę odebrało ponad 250 sowieckich naukowców, inżynierów i intelektualistów[2]. Wręczenie nagród wstrzymano w latach wojennych 1944–45, rozdano je podczas specjalnej ceremonii w 1946 roku[2]. Ostatnie nagrody ogłoszono w 1952 roku, lista laureatów w 1953 roku była przygotowana, lecz nie została ogłoszona z uwagi na śmierć Stalina w marcu 1953 roku[2]. Dopiero w 1956 roku powrócono do nagród, które zostały przemianowane na Nagrody Leninowskie[1][2].

1 stycznia 1940 roku Rada Najwyższa ZSRR ustanowiła cztery nagrody (po 100 000 rubli każda) przyznawane w dziedzinie literatury (za poezję, prozę, dramaturgię i krytykę literacką).

W 1949 roku ustanowiono Międzynarodową Nagrodę Stalinowską „Za umocnienie pokoju między narodami” – przemianowaną w 1956 roku na Międzynarodową Nagrodę Leninowską „Za umocnienie pokoju między narodami”.

W 1966 roku wprowadzono Nagrodę Państwową ZSRR[1]. W ramach destalinizacji nazwę Nagroda Stalinowska zastępowano w publikacjach historycznych nazwą Nagroda Państwowa ZSRR, wymieniano dyplomy i medale[2].

Laureaci Nagrody Stalinowskiej

Przypisy

  1. a b c d Smorodinskaya: Encyclopaedia of Contemporary Russian. Routledge, 2013, s. 52. ISBN 978-1-136-78786-7. [dostęp 2016-12-31]. (ang.)
  2. a b c d e f g T. Vu, W. Wongsurawat: Dynamics of the Cold War in Asia: Ideology, Identity, and Culture. Springer, 2009, s. 95. ISBN 978-0-230-10199-9. [dostęp 2016-12-31]. (ang.)

Media użyte na tej stronie

State Prize Soviet Union.JPG
State Prize of Soviet Union medal
Stalin Prize Medal Stamp 1946.JPG
Stamp of the Soviet Union, 1946, depicting medal of Stalin Prize winner. CPA #1100.