Stanisław Chlebowski (1890–1969)

Stanisław Chlebowski
Data i miejsce urodzenia

30 lipca 1890
Braniewo

Data i miejsce śmierci

20 listopada 1969
Gdańsk

Dziedzina sztuki

malarstwo

Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi

Stanisław Wincenty Chlebowski (ur. 30 lipca 1890 w Braniewie, zm. 20 listopada 1969 w Gdańsku) – polski malarz i rysownik.

Życiorys

Urodził się w 1890 roku w rodzinie inteligenckiej w Braniewie. Ojciec, Antoni Chlebowski, był profesorem filologii klasycznej w gimnazjum w Braniewie, a matka Agata z d. Tempska pianistką[1][2]. W 1901 roku rodzina wyjechała do Olsztyna. W 1904, po śmierci ojca, zamieszkał z matką i trzema siostrami w Gdańsku. W 1909 uzyskał maturę w gdańskim Gimnazjum Miejskim. W 1910 podjął studia architektoniczne w gdańskiej Wyższej Szkole Technicznej (Technische Hochschule Danzig), w 1915 uzyskał dyplom inżyniera. W czasie studiów w Gdańsku jego nauczycielami malarstwa na prywatnych lekcjach byli August von Brandis(niem.) i Fritz August Pfuhle(niem.). Kontynuował naukę w Dreźnie i Berlinie, gdzie trafił do pracowni Lovisa Corintha. W 1921, zafascynowany impresjonizmem, wyjechał do Paryża. W okresie międzywojennym brał udział w życiu artystycznym Wolnego Miasta Gdańska, będąc jednym z najbardziej znanych gdańskich malarzy. Poza Gdańskiem, gdzie miał własną witrynę wystawową, wystawiał swoje obrazy w Berlinie, Paryżu, Poznaniu i Krakowie. Był współzałożycielem gdańskiego Künstlerbund (Związku Artystów), należał do Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych w Warszawie i Union Internationalen Fortschrittlichen Künstler (Międzynarodowej Unii Artystów Postępowych) z siedzibą w Düsseldorfie[3]. W czasie działań wojennych w 1945 spłonęła jego pracownia oraz niemal cały dotychczasowy dorobek artystyczny (800 prac).

Główne tematy, jakie Chlebowski podejmował, to martwa natura oraz pejzaż (widoki Gdańska i okolic). Malował też kompozycje kwiatowe oraz sceny rodzajowe. Zainteresowanie francuskim impresjonizmem wpłynęło na wzbogacenie środków artystycznych oraz szczególną wrażliwość na światło.

W 1956 został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi, w 1965 Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski i odznaką Zasłużonym Ziemi Gdańskiej. W 1957 otrzymał nagrodę plastyczną miasta Gdańska.

Obrazy artysty znajdują się w zbiorach Muzeum Narodowego w Gdańsku i Narodowego Muzeum Morskiego w Gdańsku.

Został pochowany, obok dwóch sióstr, na Cmentarzu Oliwskim (kwatera 19-D-1)[4][5].

Przypisy

  1. Zeitschrift für die Geschichte und Altertumskunde Ermlands Beiheft 8 1990
  2. CHLEBOWSKI STANISŁAW – Encyklopedia Gdańska, www.gedanopedia.pl [dostęp 2021-04-03].
  3. Tadeusz Oracki, Słownik biograficzny Warmii, Mazur i Powiśla XIX i XX wieku (do 1945 roku), Warszawa 1983
  4. Stanisław Chlebowski. cmentarze-gdanskie.pl. [dostęp 2020-07-27].
  5. Stanisław Chlebowski - dziś trochę zapomniany i niedoceniony - Essey, galeria-essey.pl [dostęp 2021-04-03].

Linki zewnętrzne

Media użyte na tej stronie

Gdańsk Cmentarz Oliwski – Stanisław Chlebowski.JPG
Autor: Artur Andrzej, Licencja: CC BY-SA 3.0
Gdańsk Oliwa. Cmentarz Oliwski, grób malarza Stanisława Chlebowskiego (1890-1969).